Τετάρτη, 12 Αυγούστου 2009

''Θωρακίστε την καρδιά από τις θρομβώσεις''

Ο δείκτης φλεγμονών CRP είναι σημαντικότερος παράγοντας κινδύνου από τη χοληστερόλη, την πίεση και τον διαβήτη


Εάν οι επιστημονικές δημοσιεύσεις που διαβάζετε σάς έπεισαν ότι η εγχείρηση μπορεί να μην είναι ο καλύτερος δυνατός τρόπος για να αποφύγετε την καρδιακή προσβολή ή τον αιφνίδιο καρδιακό θάνατο, το αμέσως επόμενο βήμα είναι να ανακαλύψετε τι μπορεί να λειτουργήσει το ίδιο καλά ή και αποτελεσματικότερα για να θωρακίσετε την καρδιά σας. Πολλά προληπτικά μέτρα είναι στους περισσότερους γνωστά: να μην καπνίζετε, να ελέγχετε τη χοληστερόλη και την πίεση του αίματος, να γυμνάζεστε συστηματικά και να διατηρείτε χαμηλό σωματικό βάρος. Ωστόσο, μερικές νεότερες προτάσεις μπορεί να προκαλέσουν έκπληξη.


Αυτό βέβαια δεν αναιρεί την παλαιά «δοκιμασμένη» συμβουλή που υπαγόρευε την κατανάλωση τροφών με χαμηλά λιπαρά και τη συστηματική άσκηση, ωστόσο καθώς οι ερευνητές ανακαλύπτουν τους βιοχημικούς λόγους που βρίσκονται πίσω από τις περισσότερες καρδιακές προσβολές οι ιατρικές συμβουλές εξελίσσονται.


Νέες συστάσεις


Και σίγουρα θα νιώσετε ευτυχής όταν πληροφορηθείτε ότι οι νέες συστάσεις των ειδικών για τη διατροφή και την εκγύμναση είναι πιο «ευέλικτες» με δεδομένο όμως ότι οι βασικοί παράγοντες κινδύνου για εκδήλωση καρδιοπάθειας παραμένουν ίδιοι: υψηλή χοληστερόλη, υψηλή πίεση αίματος, κάπνισμα, διαβήτης, κοιλιακή παχυσαρκία και καθιστικός τρόπος ζωής. Αλλά μαζί με τα παραπάνω, ένας σχετικά νέος παράγοντας «ταυτοποιήθηκε», ο οποίος ενδέχεται να είναι ακόμα πιο σοβαρός ως αιτία πρόκλησης καρδιακών προσβολών από τα υψηλά επίπεδα χοληστερόλης που βλάπτουν τις αρτηρίες. Αυτός ο παράγοντας είναι η C-αντιδρώσα πρωτεΐνη ή αλλιώς CRP, ένας αιματογενής δείκτης φλεγμονών, ο οποίος μαζί με τους πηκτικούς παράγοντες, αναγνωρίζεται πια ως το αίτιο δημιουργίας θρόμβων που εμποδίζουν τη ροή του αίματος προς την καρδιά. Παρ’ όλα αυτά, οι ασθενείς σπανίως ελέγχουν την CRP, ακόμη κι όταν αντιμετωπίζουν καρδιακά προβλήματα.


Η υψηλή CRP εκθέτει στον κίνδυνο καρδιακής προσβολής ακόμη και άτομα με φυσιολογικά επίπεδα χοληστερόλης, προειδοποιεί ο δρ Michael Ozner, ιατρικός διευθυντής του Ινστιτούτου Καρδιαγγειακής Πρόληψης στη Νότια Φλώριδα. Ο επιστήμονας πιστεύει ότι όταν γίνεται ελέγχος της χοληστερόλης πρέπει επίσης να γίνεται και έλεγχος της CRP.


Η νέα διαιτητική συμβουλή βασίζεται σε ένα εύρημα που προηγήθηκε του κανόνα να τηρούμε διατροφή χαμηλών λιπαρών. Στη λεγόμενη Μελέτη των Επτά Χωρών που άρχισε το 1970, ο δρ Ancel του Πανεπιστημίου της Μινεσότα και οι συνεργάτες του βρήκαν ότι η καρδιοπάθεια σπάνιζε στη Μεσόγειο και στην Ασία, όπου λαχανικά, σπόροι, φρούτα, φασόλια και ψάρια ήταν οι διατροφικές συνήθειες των κατοίκων. Σε χώρες όμως όπως η Φινλανδία και οι ΗΠΑ, όπου τα πιάτα των κατοίκων ήταν συνήθως γεμάτα με κόκκινο κρέας, τυρί και άλλες τροφές πλούσιες σε κορεσμένα λιπαρά, οι καρδιοπάθειες και οι θάνατοι είχαν προσλάβει μορφή επιδημίας. Αυτό που δεν ήταν γνωστό τότε και τώρα είναι σαφές, είναι ότι η ευεργετική για την καρδιά μεσογειακή διατροφή δεν είναι στην πραγματικότητα φτωχή σε λιπαρά, αλλά ότι οι κύριες πηγές λιπαρών –δηλαδή το ελαιόλαδο και τα λιπαρά ψάρια καθώς επίσης τα καρύδια και οι ξηροί καρποί, σπόροι και μερικά λαχανικά– βοηθούν στην πρόληψη της καρδιοπάθειας βελτιώνοντας τις τιμές της χοληστερόλης και περιορίζοντας τις φλεγμονές.


Η επιβεβαίωση


Ηταν μόλις το 1999 όταν επιβεβαιώθηκε η αξία της παραδοσιακής μεσογειακής διατροφής. Τότε η μελέτη Lyon Diet Heart Study συνέκρινε τα αποτελέσματα της δίαιτας μεσογειακού τύπου με δίαιτα που συνέστησε η Αμερικανική Καρδιολογική Ενωση σε ασθενείς που είχαν επιβιώσει ύστερα από μια πρώτη καρδιακή προσβολή. Η μελέτη αποκάλυψε ότι μέσα σε διάστημα τεσσάρων ετών, η μεσογειακή διατροφή μείωσε τη συχνότητα υποτροπής της καρδιοπάθειας και του καρδιακού θανάτου κατά 50 έως 70% συγκρινόμενη με τα αντίστοιχα αποτελέσματα της Αμερικανικής Καρδιολογικής Ενωσης.


Διάφορες μελέτες στη συνέχεια επιβεβαίωσαν τo όφελος από τη υιοθέτηση της μεσογειακής διατροφής. Για παράδειγμα, μελέτη σε περισσότερους από 3.000 άνδρες και γυναίκες στην Ελλάδα, που δημοσιεύθηκε παλαιότερα από τη δρα Χριστίνα Χρυσοχόου του Πανεπιστημίου Αθηνών, διαπίστωσε ότι η τήρηση της μεσογειακής διατροφής βελτίωσε έξι δείκτες φλεγμονών και θρόμβωσης, συμπεριλαμβανόμενης της CRP.


Παράλληλα, η δρ Kim T.B. Knoops, διατροφολόγος στο Πανεπιστήμιο Wageningen στην Ολλανδία, και οι συνεργάτες της δημοσίευσαν μια μελέτη που έδειξε ότι μεταξύ ανδρών και γυναικών ηλικίας 70 έως 90 ετών, αυτοί οι οποίοι τηρούσαν μεσογειακή διατροφή και άλλες υγιεινές συνήθειες (όπως να μην καπνίζουν) είχαν 50% χαμηλότερη συχνότητα θανάτων από καρδιοπάθεια και άλλες αιτίες.


Σολομός, καρύδια, μαργαρίνη


«Η μεσογειακή διατροφή μπορεί να τηρηθεί», συμπληρώνει ο δρ Ozner, συγγραφέας των βιβλίων «Τhe Miami Mediterranean Diet» και «The Great American Heart Hoax» (ΒenBella 2008). «Η τροφή είναι εύγευστη και τα συστατικά μπορούν να βρεθούν σε κάθε παντοπωλείο», είπε χαρακτηριστικά, συμβουλεύοντας: «Πρέπει να ετοιμάζετε για το γεύμα τις περισσότερες τροφές μόνος σας. Οταν η διατροφή μας απαλλαγεί από τα πολλά κατεργασμένα συμπληρώματα, ελαττώνονται οι φλεγμονές. Και δεν είναι κάτι δύσκολο. Μεταξύ των ασθενών μου, το ποσοστό των ατόμων που συμμορφώνονται –δηλαδή αυτοί που υιοθετούν τη δίαιτα και παραμένουν πιστοί σ’ αυτήν– είναι περισσότεροι από 90%».


Μεταξύ των τροφών που βοηθούν να ελαττωθεί ο δείκτης φλεγμονής CRP είναι ψάρια, όπως ο σολομός, ο τόνος και το σκουμπρί, ο λιναρόσπορος, τα καρύδια, το έλαιο canola (τροποποιημένο κραμβέλαιο) και η μαργαρίνη που βασίζεται στο έλαιο canola. Οι κάψουλες ιχθυέλαιου είναι επίσης αποτελεσματικές. Ο δρ Ozner συνιστά να μαγειρεύουμε με έλαιο canola και να χρησιμοποιούμε το πιο ακριβό ελαιόλαδο για τις σαλάτες.


Επίσης, βοηθούν σημαντικά και άλλες συνιστώσες της μεσογειακής διατροφής, όπως τα λαχανικά, τα φρούτα και το κόκκινο κρασί (ή ο χυμός σταφυλιών) καθώς οι αντιοξειδωτικές ιδιότητές τους βοηθούν στην πρόληψη του σχηματισμού της επιβλαβούς για τις αρτηρίες χοληστερόλης LDL .


Τα δόντια μας και το στρες


Πρόσφατες μελέτες συσχέτισαν την περιοδοντική πάθηση με αυξημένο κίνδυνο καρδιοπάθειας, πιθανότατα επειδή η ασθένεια των ούλων προκαλεί χαμηλού βαθμού χρόνια φλεγμονή. Ετσι η καλή υγιεινή των δοντιών με συστηματικό περιοδοντικό καθαρισμό βοηθά και στην προστασία της καρδιάς.


Ο περιορισμός του χρόνιου στρες είναι άλλος ένας σημαντικός παράγοντας για τη θωράκιση της καρδιάς. Η μελέτη Interheart διερεύνησε τις επιδράσεις του στρες σε περισσότερα από 27.000 άτομα και διαπίστωσε ότι το στρες διπλασίασε τον κίνδυνο καρδιακών προσβολών. Ο δρ Joel Okner, καρδιολόγος στο Σικάγο, και ο δρ Jeremy Clorfene, καρδιο-ψυχολόγος, συγγραφείς του βιβλίου «The No Bull Book on Heart Disease» (Sterling, 2009), σημειώνουν ότι έχοντας επαρκή ύπνο βελτιώνουμε την δυνατότητα αντιμετώπισης του στρες. Υιοθετώντας τεχνικές χαλάρωσης μαζί με συστηματική σωματική άσκηση «περιορίζουμε δραστικά τις εντάσεις της καθημερινότητας». Οι ίδιοι τόνισαν ότι μια παλαιότερη μελέτη κατέτεινε στο ότι ασκήσεις διάρκειας μόνον 15 λεπτών, πέντε ημέρες την εβδομάδα, μειώνουν τον κίνδυνο καρδιακού θανάτου κατά 46%. Ακόμα και σύντομες ασκήσεις, μόνον τριών λεπτών η καθεμιά ή γρήγορο βάδισμα 30 λεπτών ημερησίως, βελτιώνουν δραστικά τη λειτουργία της καρδιάς, απομακρύνοντας το ενδεχόμενο δυσάρεστων συμβάντων.


(via)

Δεν υπάρχουν σχόλια: